การอนุรักษ์สถาปัตยกรรม

              ความหมายหรือจุดประสงค์ของรายวิชานี้ อยู่ที่ปฏิบัติการอนุรักษ์อาคารประวัติศาสตร์หรือโบราณสถานให้คงอยู่ต่อไปมากกว่าความหมายในทางการสืบทอดรูปแบบสถาปัตยกรรมไทยหรือพื้นถิ่นให้ยาวนานเป็นเอกลักษณ์ เป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมท้องถิ่นหรือของชาติ แต่หากกล่าวถึงการอนุรักษ์สถาปัตยกรรมในความหมายเชิงนามธรรมแล้ว การพยายามรักษาอาคารเก่าให้คงอยู่ไม่พังทลายก็เป็นเพียงส่วนหนึ่งของความพยายามอนุรักษ์สถาปัตยกรรมเท่านั้น การอนุรักษ์สถาปัตยกรรมมีความหมายที่กว้างขวางกว่า คือครอบคลุมถึงการออกแบบและก่อสร้างอาคารใหม่ที่เกิดขึ้นโดยมีจุดประสงค์เพื่อคงไว้ซึ่งเอกลักษณ์วัฒนธรรม หรือเพื่อสืบทอด หรือเพื่อการบันทึก การวิจัย หรือการกระทำใดๆที่จะดำรงไว้ซึ่งเอกลักษณ์วัฒนธรรมด้านสถาปัตยกรรมและผังย่านดังกล่าว

การอนุรักษ์สถาปัตยกรรมในความหมายนี้ จึงสามารถแยกออกได้เป็น

1. การเก็บของเก่า                         3. การสร้างใหม่เลียนของเก่า

2. การสร้างใหม่แทนของเก่า            4. การสร้างใหม่แบบสืบทอด

 

 
โบราณสถานวัดช้างรอบ จังหวัดกำแพงเพชร
ตัวอย่าง"การเก็บของเก่า"
ประตูท่าแพ จังหวัดเชียงใหม่
ตัวอย่าง"การสร้างใหม่แทนของเก่า"
วิหารหลวงปู่มั่น วัดเจดีย์หลวง จังหวัดเชียงใหม่
ตัวอย่าง"การสร้างใหม่เลียนของเก่า"
ศูนย์บริการนักท่องเที่ยวอุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย
ตัวอย่าง"การสร้างใหม่เลียนของเก่า"
สนามบินสุโขทัย และโรงแรมริมกก จังหวัดเชียงราย ตัวอย่าง "การสร้างใหม่แบบสืบทอด"

หอไตรวัดมหาธาตุฯ กรุงเทพฯ

ตัวอย่าง "การสร้างใหม่แบบสืบทอด"

 

อย่างไรก็ตาม ในการเรียนวิชานี้ในภาคการศึกษานี้ การบรรยายยังคงมุ่งเน้นไปที่การอนุรักษ์แบบพยายามเก็บของเก่าเป็นหลัก

โดยเรียนรู้ตั้งแต่ประวัติความเป็นมา แนวความคิด ทฤษฎี และเทคนิควิธี ตลอดจรผลสำเร็จของโครงการและกรณีศึกษาจากที่ต่างๆ

เนื้อหาวิชา...

  1. คำที่เกี่ยวข้องและความหมาย

  2. ข้อกฎหมายและกฎบัตรนานาชาติ  , ดูเป็นสไลด์

พระราชบัญญัติโบราณสถาน โบราณวัตถุ ศิลปวัตถุ และพิพิธภัณฑ์ พ.ศ.2504 และระเบียบกรมศิลปากรว่าด้วยการอนุรักษ์โบราณสถาน พ.ศ.2528

กฎบัตรระหว่างประเทศเพื่อการอนุรักษ์และบูรณะโบราณสถานและแหล่งที่ตั้ง ค.ศ.1964 (กฎบัตรเวนิช)

กฎบัตรว่าด้วยมรดกสิ่งก่อสร้างพื้นถิ่น ค.ศ.1999

กฎบัตรเพื่อการปกป้องคุ้มครองและการจัดการมรดกทางโบราณคดี ค.ศ.1990

กฎบัตรระหว่างประเทศว่าด้วยเรื่องการท่องเที่ยวทางวัฒนธรรม ค.ศ.1999

กฎบัตรระหว่างประเทศเพื่อการอนุรักษ์เมืองและชุมชนเมืองประวัติศาสตร์ ค.ศ.1987

 

  3. ประวัติ หลักการและแนวคิดในการอนุรักษ์สากล , ดูเป็นสไลด์

  4. ประวัติ หลักการและแนวคิดในการอนุรักษ์ในประเทศไทย ช่วงที่ 1 , ช่วงที่ 2

  5. ประเภทของอาคารอนุรักษ์ โบราณสถานหรือมรดกทางวัฒนธรรม

  6. ขั้นตอนการดำเนินงานการอนุรักษ์อาคาร(Building Conservation) หรือปรับปรุงอาคารเชิงอนุรักษ์ (Building Renovation)

  7. องค์กรอนุรักษ์และภารกิจ (การปกป้อง คุ้มครอง ดูแลรักษาโบราณสถาน)

  8. สาเหตุที่ทำให้อาคารอนุรักษ์และโบราณสถานเสื่อมโทรมหรือเสียหาย

  9. เทคนิคการซ่อมแซมอาคารอนุรักษ์และโบราณสถาน ฐานราก ความชื้น กำแพง งานไม้

 10. การทำงานที่เกี่ยวข้องกับฐานานุศักด์สถาปัตยกรรม

 11. การอนุรักษ์เมืองและย่านประวัติศาสตร์, แผนที่มรดกทางวัฒนธรรม

 12. อาคารกรณีตัวอย่าง

                            

 

                               บรรณานุกรม