องค์ประกอบของเรือนไทยภาคกลาง

ฐานรากของเรือนไทยภาคกลาง

แระ คือเป็นแผ่นไม้กลมหรือสี่เหลี่ยม หนาประมาณ 5 ถึง 7 ซม.วางลงก้นหลุมที่กระทุ้งดินแน่นดีแล้ว ใช้กับพื้นที่ที่ดินแน่นดีพอรับน้ำหนักเรือนได้

กงพัด คือไม้สี่เหลี่ยม ประมาณหน้าหก สอดทะลุช่องที่เจาะโคนเสา หรือใช้กงพัดคู่ประกบสองข้างเสาที่บากไว้รับ แล้ววางกงพัดลงบนงัว ซึ่งเป็นไม้ท่อนกลมขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 6 ถึง 10 นิ้ว เพื่อถ่ายน้ำหนักลงสู่ดิน

รอด คือไม้สี่เหลี่ยมหน้าหกหรือแปด หนาประมาณ 2 นิ้ว ที่สอดทะลุช่องที่เจาะเสา สำหรับรับไม้พื้น

พรึง คือไม้สี่เหลี่ยมหน้าหก หนา 1.5 - 2 นิ้วตีรัดรอบตัวเรือนโดยวางบนรอด

ไม้พื้น ไม้กระดานหนาประมาณ 1 - 1.5 นิ้ว หน้ากว้างตั้งแต่ 6 นิ้วขึ้นไป วางบนรอดไปตามความยาวของเรือน

รา กรณีที่ใช้ไม้พื้นบาง หรือช่วงเสาห่าง ไม้พื้นจะแอ่นตกท้องช้าง ต้องใช้ราช่วยพยุงในช่วงกลางเสา ขนาดเท่ากับรอดหรือเล็กกว่า แต่เนื่องจากไม่มีเสารับเหมือนรอด จึงต้องใช้การแขวนจากพรึง โดยใช้เหล็กเส้นงอเป็นรูปขอ

ฝักมะขาม คือไม้ชิ้นเล็กๆยึดติดกับเสาเพื่อรับไม้พื้นช่วงที่ตรงกับแนวเสา ไม่สามารถพาดบนรอดได้เหมือนไม้แผ่นอื่น เนื่องจากมีรูปร่างงอให้รับกับเสากลมคล้ายฝักมะขาม จึงเรียกฝักมะขาม

โครงสร้างพื้นแบบ คาน - ตง - พื้น แบบปัจจุบันก็มีใช้ในเรือนไทยแบบประเพณีเหมือนกัน แต่ลักษณะที่แตกต่างคือ มีไม้ตุ๊กตาตั้งบนคานเพื่อรับตง เพราะตงมีขนาดเล็กกว่ารอด ต้องยกขึ้นให้มีระดับเท่ากัน

<<คลิกเปิดหน้าต่อไป>>